بگذار تا بمیرد در عین خودپرستى

بسم الله الرحمن الرحیم

إِنَّ الَّذِینَ لَا یُؤْمِنُونَ بِالاْخِرَةِ زَیَّنَّا لهُمْ أَعْمَالَهُمْ فَهُمْ یَعْمَهُونَ(نمل/4)

کسانى که به آخرت ایمان ندارند، کردارهایشان را در نظرشان بیاراستیم [تا هم چنان ] سرگشته بمانند.

1. عمه ریشه کلمه یعمهون و به معنى تحیر است. متحیر و سرگردان کسی است که در یافتن راه و هدف گیج شده باشد و نداند که چه باید بکند و از راهنمایی دیگران نیز استفاده نکند. معناى زینت دادن عمل این است که، عمل را طورى قرار دهند که آدمى مجذوب و شیفته آن شود. یعنی انسان شیفته کردار خود شود و احساس کند که همه کارهایش خوب است.

2. منکران معاد سه دسته اند: یا بکلى منکر معاد هستند و معتقدند که قیامتی بعد از مرگ وجود ندارد مثل مارکسیست ها و یا مردد در معاد هستند و شک دارند که آیا قیامتى هست یا نه؟ و یا به دلیل مشغول بودن به دنیا و لذات آن غافل از معاد هستند و اصلا در آن باره فکر نمی کنند.

3. اگر کسى بحث کند چگونه خداوند تزیین اعمال زشت را به خود نسبت داده حال آنکه در آیه ای دیگر فرموده است: وَ زَیَّنَ لَهُمُ الشَّیْطانُ أَعْمالَهُمْ یعنی شیطان کردار آنها را برایشان زیبا جلوه داده است؟! در جواب گفته می شود: این به خاطر آن است که خداوند نظام هستى را بر اساس قانون علیت و علل و اسباب آفریده است و هر کارى که انجام مى شود به هر کدام از علت ها مى توان نسبت داد، مثلًا مى توان گفت: کلید، در را باز کرد و مى توان گفت: دستم در را باز کرد و نیز مى توان گفت: خودم در را باز کردم، زیرا کلید در دست و دست در اختیار من است. در این جا نیز شیطان کار زشت را زیبا جلوه مى دهد ولى با تکرار کار زشت، انسان به آن خو مى گیرد و این خو گرفتن، سنّت الهى است . و شیطان مخلوق خداوند و یکی از ابزارهای امتحان بشر است.

4. خداوند در این آیه می فرماید منکران معاد و آخرت شیفته اعمال و کردار خود هستند و اعمال زشت خود را بی عیب و نقص می بینند. در حقیقت اگر ایمان به آخرت نباشد همه چیز و همه کار را باید مباح دانست. انکار آخرت یعنی، قبول نکردن روز حسابرسی. وقتی انسانی ارزیابی و بررسی در آخر کار را قبول نکرد، چرا باید خود را زحمت بدهد و کاری خوب و مطابق دستور صاحب کار انجام دهد؟ پس این بى نوایان که دست به دامان اعمال خود مى زنند، غیر از اعمال خود چیزی ندارند که دل به آن خوش کنند.

5. این آیه نشان مى دهد که انسان در صورت عدم ایمان به آخرت، کارهاى بدش در نظرش خوب جلوه گر خواهد شد و در نتیجه، هیچگاه به دنبال هدایت نخواهد بود. همه ما در دنیای امروز شاهدیم که انسان های بى ایمان، برهنگى را تمدّن، تجمّل را شخصیّت، کلاه بردارى را زرنگى، دروغ و ریا را نشانه ى سیاست و استعمار را نشانه قدرت مى داند. آلودگى در نظر آنها پاکى، زشتیها نزد آنها زیبا، پستیها افتخار، و بدبختیها و سیه روزیها سعادت و پیروزى محسوب مى شود. با آنکه غرق در لجن و گناه و فساد هستند خود را حق و در هدایت و سعادت مى بینند. فسق و فجور و ظلم و تعدى از آنها مى بارد. هوى پرستى، شهوت رانى، خوش گذرانى، لذت برى، کیف کنى بدون هیچ قید و شرطی و بدون هیچ شرم و خجالتى در زندگی شان موج می زند. نه نماز و عبادتی و نه ادای حق اللهی در زندگی دارند. ولی با این حال انسان های حق و اخلاق مدار را به نظر حقارت و پستى و بى شعورى و بى ادراکى نگاه مى کنند و کارهاى خود را خوب مى پندارند. و این یک سرگردانى و سردرگمى عجیب است، که شخص همه کارهاى ناشایست را بکند و نداند که آدم بدى است.